FORMICIDAE

Myrmica Latreille

Datum van de beschrijving: 1804
Beschreven door: Latreille, pagina 179.
Referentie van de originele beschrijving:

• Tableau méthodique des insectes. Classe huitième. Insectes, Insecta. Nouveau Dictionnaire d'Histoire Naturelle 24 : 129-200.

Synoniemen:

• Dodecamyrmica Arnol'di
• Paramyrmica Cole
• Sifolinia Emery
• Sommimyrma Menozzi
• Symbiomyrma Arnol'di

Nederlandse naam: steekmieren

* * * * *

typebeschrijving

411. GENRE MYRMICE, Myrmica.

Mes F. bossues et mes F. piquantea.

F. rubra Linn.

F. cephalotes Linn.

B. Premier article des antennes se longeant dans une rainure latérale de la tête.

* * * * *

De Europese taxa* van dit genus worden toegewezen aan zes complexen die eenvoudig kunnen worden bepaald aan de hand van morfologische criteria:

Rubra complex

• Myrmica rubra
• Myrmica microrubra
• Myrmica ruginodis
• Myrmica ruginodis microgyna

Bergi complex

• Myrmica bergi
• Myrmica gallienii
• Myrmica sulcinodis

Specioides complex

• Myrmica specioides
• Myrmica salina

Scabrinodis complex

• Myrmica scabrinodis

Sabuleti complex

• Myrmica sabuleti
• Myrmica lonae
• Myrmica hirsuta

Lobicornis complex

• Myrmica lobicornis
• Myrmica schencki

Alhoewel het vrij eenvoudig is om een soort aan een bepaald complex toe te wijzen, is het determineren van de morfologisch verwante soorten binnen die entiteit niet altijd een gemakkelijke opdracht. De soorten kunnen dikwijls alleen met zekerheid op naam worden gebracht door discriminerende indexen met mekaar te vergelijken. Het bepalen van morfometrische eigenschappen en daarvan afgeleide indexen neemt dan ook meer en meer een belangrijke plaats in bij het opstellen van dichotomische tabellen.

* * * * *

Aantal koninginnen bij mieren van het genus Myrmica.

In een studie waarbij werd gekeken of er ecologische factoren bepalend zijn voor het aantal koninginnen per kolonie zijn een reeks parameters binnen het genus Myrmica vergeleken. Het onderzoek waaraan we deze gegevens ontlenen, werd uitgevoerd door G.W. Elmes en L. Keller**. Voor deze studie werden gedurende 18 jaar gegevens verzameld van 1624 kolonies, verspreid over 10 Myrmica-taxa. Het feit dat er in een kolonie meerdere ongevleugelde gynen worden aangetroffen, impliceert niet automatisch dat dit ook allemaal functionele koninginnen zijn die aan de uitbreiding van de kolonie hun bijdrage leveren. Dissecties die werden uitgevoerd bij gynen van Myrmica-soorten hebben echter aangetoond dat 98% van alle onderzochte gynen bevrucht bleken te zijn.

Kolonies waar geen enkele koningin aanwezig is, blijken algemeen voor te komen bij Myrmica, tot soms wel 50% bij sommige populaties. Bij M. microrubra werd er geen enkele kolonie aangetroffen zonder koningin. Gemiddeld waren alle 'soorten' van Myrmica in enige mate polygyn gaande van 17% bij M. ruginodis tot 85% bij M. microrubra. 'Soorten' met een hoog gemiddelde aan koninginnen, vertoonden een lage verhouding van werksters ten opzichte van de koninginnen. Bij M. microrubra met een kk-gemiddelde van 50.1 is die verhouding 20; daartegenover staat dat M. ruginodis een kk-gemiddelde heeft van 0.97 waarbij die verhouding 412 is.

k = koningin & w = werkster

* Elmes en Keller spreken over 10 'soorten' maar aangezien zij daarbij M. microrubra en M. ruginodis micro afzonderlijk vermelden, achten wij het raadzaam hier de benaming taxa te gebruiken.

** Elmes, G.W. & Keller, L.. Distribution and ecology of queen number in ants of the genus Myrmica. in Queen Number and Sociality in Insects. ed. by L. Keller (1993).

* * * * *